وقتی وارد نمایشگاه های سرامیک و کاشی می شویم، اولین چیزی که توجه ما را جلب می کند تنوع طرح و رنگ هاست. اما در کنار زیبایی، فروشندگان روی ویژگی های فنی سرامیک ها نیز تاکید می کنند:
“این سرامیک ضد لک است! این مدل ضد خش است یا این کاملا ضد آب است!”
اما واقعیت چیست؟ آیا این ویژگی ها حقیقت دارند یا فقط یک بازی تبلیغاتی برای فروش بیشتر هستند؟ در این مقاله به زبان ساده ولی دقیق بررسی می کنیم که ضد لک، ضد خش و ضد آب بودن سرامیک ها تا چه حد واقعی است، چطور تست می شود و هنگام خرید باید به چه نکاتی توجه کنید.
سرامیک ضد لک؛ حقیقت یا اغراق؟
سطح سرامیک ها با لعاب مخصوصی پوشیده می شود که این لعاب یک لایه شیشه ای نازک است که علاوه بر ایجاد زیبایی، از نفوذ مایعات و آلودگی ها به بدنه سرامیک جلوگیری می کند. اگر لعاب کیفیت بالایی داشته باشد، مایعات روی سطح باقی می مانند و به راحتی با یک دستمال پاک می شوند. اما اگر لعاب کیفیت پایینی داشته باشد یا در حین تولید به درستی پخته نشده باشد، لکه هایی مانند چای، قهوه، روغن یا رنگ مواد غذایی می توانند روی سطح باقی بمانند.
تست ضد لک بودن سرامیک
در استانداردهای جهانی ISO و EN آزمایشی وجود دارد که طی آن موادی مثل جوهر، روغن زیتون یا قهوه برای مدت مشخصی روی سرامیک ریخته و بعد از پاک سازی بررسی می شوند که آیا اثری باقی مانده یا خیر. سرامیک هایی که به عنوان “ضد لک” عرضه می شوند، در واقع در این تست ها عملکرد خوبی دارند. اما باید توجه داشت که ضد لک بودن مطلق وجود ندارد؛ اگر لکه ای مدت زیادی روی سطح بماند یا سطح آسیب ببیند، احتمال لک شدن وجود دارد.
سرامیک های باکیفیت واقعا مقاومت بالایی در برابر لکه ها دارند. اما اگر فروشنده بگوید “این سرامیک هرگز لک نمی شود”، باید بدانید کمی اغراق کرده است. با این حال توجه داشته باشید که تمیز کردن به موقع همچنان ضروری است.
سرامیک ضد خش؛ آیا واقعا خش نمیافتد؟
مقاومت در برابر خش به سختی سطح سرامیک برمیگردد. در صنعت، برای سنجش این موضوع از مقیاس موس (Mohs) استفاده می شود. این مقیاس از عدد ۱ (خیلی نرم مثل گچ) تا عدد ۱۰ (خیلی سخت مثل الماس) طبقه بندی دارد. سرامیک پرسلان سختی بین ۷ تا ۸ موس دارد که یعنی در برابر بیشتر اجسام فلزی و وسایل خانگی مقاوم است. اما همچنان اجسام خیلی سخت (مثل تیغ الماس، ابزارآلات یا شن ریزه های کوارتز) می توانند روی سطحشان خط بیندازند.
تست ضد خش بودن سرامیک
آزمایش مقاومت در برابر خش معمولا با استفاده از اجسام نوک تیز با درجه سختی مشخص انجام می شود. اگر سطح سرامیک در برابر اجسامی مانند کلید یا کارد آشپزخانه مقاومت کند، می توان گفت برای استفاده خانگی “ضد خش” است. اما هیچ سرامیکی صد در صد ضد خش نیست. تفاوت در این است که بعضی مدل ها مانند سرامیک امپراکو در برابر استفاده روزمره و وسایل عادی بسیار مقاوم تر هستند.
بنابراین پرسلان ها و سرامیک های با لعاب سخت واقعا مقاومت خوبی در برابر خش دارند. اما اصطلاح “ضد خش مطلق” بیشتر تبلیغاتی است. پس بهتر است برای فضاهایی همچون آشپزخانه یا مراکز تجاری از سرامیک با درجه سختی بالا(سرامیک پرسلان) استفاده کنید.
سرامیک ضد آب؛ چقدر حقیقت دارد؟
برخلاف تصور عمومی، خود سرامیک (بدنه خام) کمی متخلخل است و می تواند آب را جذب کند. اما تفاوت اصلی در نوع سرامیک است:
سرامیک معمولی دیوار: جذب آب بالاتری دارند (تا ۱۰٪).
سرامیک کف: جذب آب کمتری دارند (بین ۳ تا ۶٪).
پرسلان: جذب آب فوق العاده پایین (کمتر از ۰.۵٪) دارند و در عمل تقریبا ضد آب محسوب می شوند.
سطح لعاب دار هم کمک می کند که مایعات روی سرامیک باقی بمانند و نفوذ نکنند. اما درزهای بین سرامیک ها (بندکشی) معمولا نقطه ضعف اصلی هستند که در صورت عدم عایق بندی می توانند آب را عبور دهند.
تست ضد آب بودن سرامیک
در آزمایش های استاندارد، سرامیک برای مدت مشخصی در آب قرار داده می شود و میزان جذب آن اندازه گیری می شود. هرچه این درصد کمتر باشد، سرامیک مقاوم تر است.
نتیجه می گیریم که هیچ سرامیکی صددرصد ضد آب نیست، اما پرسلان به دلیل جذب آب بسیار پایین(کمتر از نیم درصد) چنین عملکردی دارند. آنچه بیشتر اهمیت دارد بند کشی درست و استفاده از ملات یا چسب مناسب است.
راهنمای انتخاب سرامیک درجه یک
اگر به دنبال خرید سرامیک با ویژگی های واقعی هستید، این نکات را در نظر داشته باشید:
1-به برند و استاندارد توجه کنید. سرامیک هایی که گواهی نامههای معتبر دارند، تحت آزمایش های واقعی قرار گرفته اند.ثآزمایش های واقعی قرار گرفته اند. للل سرامیک امپراکو یکی از برندهایی است که در آزمایش های واقعی استاندارد اروپا را در کیفیت دریافت کرده است و به راحتی با برندهای مطرح دنیا قابل رقابت است. به همین جهت یک یاز برندهای مطرحدر صادرات سرامیک به کشورهای مختلفی همچون روسیه، ارمنستان، عراق و … می باشد.
2-به نوع سرامیک نگاه کنید. سرامیک پرسلان بهترین گزینه برای مقاومت در برابر آب، لک و خش می باشد.
3-از فروشنده جزئیات فنی بخواهید. مثلا درصد جذب آب یا درجه سختی سطح.
4-کاربری فضا را در نظر بگیرید. برای حمام و آشپزخانه خرید سرامیک پرسلان توصیه می شود، ولی برای دیوارهای داخلی سرامیک معمولی هم کفایت می کند.
5-نگهداری از سرامیک را فراموش نکنید. حتی بهترین سرامیک هم اگر درست تمیز نشود یا درزهای آن عایق بندی نشوند، کارایی اش کاهش پیدا می کند.
جمع بندی، آیا سرامیک ها ضد لک، ضد خش و ضد آب هستند؟
سرامیک ها معجزه نیستند، اما یک سرامیک درجه 1 با کیفیت مانند امپراکو در برابر سایش، رطوبت و لکه پذیری بسیار مقاوم است. پس از بررسی همه جوانب می توان گفت که ضد لک بودن، تا حد زیادی درست است، مخصوصا در مدل های با لعاب باکیفیت. ضد خش بودن نیز در برابر استفاده روزمره صحیح است، ولی در برابر اجسام خیلی سخت مقاومت کمتری از خود نشان می دهند.
اما ضد آب بودن سرامیک های پرسلان واقعی هستند و در آزمایشات ثابت کرده اند که عملکردی نزدیک به ضد آب دارند، اما بندکشی و نصب اصولی در این بین بسیار مهم و راهبردی است. بنابراین، می توان نتیجه گرفت که این ویژگی ها بیشتر واقعیت هستند تا تبلیغ، اما نه به معنای مطلق. هنگام خرید سرامیک باید آگاهانه عمل کنید، از فروشنده اطلاعات دقیق بخواهید و توقع معقول داشته باشید.